"Enter"a basıp içeriğe geçin

AYAKKABI NASIL YAPILIR?

Ayakkabı M.Ö 3500 civarlarında Mısırlılar tarafından bulundu. 720 derece kuma basmamak için buldukları bu muhteşem alet, artık hayatımızın olmazsa olmaz parçalarından. Bu yazımda ayakkabının nasıl yapıldığını, bu işi Türkiye’de seri üretime döken ilk firmalardan olan AS Ayakkabı’nın tesislerinde çektiğim fotoğraflar ile anlatacağım.

Ayakkabı Nasıl Tasarlanır?

Ayakkabı, belli bir kalıp üzerinde dikilmiş deri parçaları gibi gözükebilir ama kesiminden dikimine her aşaması ayrı zorluklarla dolu. Ayakkabının tasarım aşaması, diğer tüm aşamaları etkilediği için oldukça önemli. Tasarım aşaması ülkemizde ünlü yabancı markaların ayakkabıları satın alınarak  başlıyor. AS Ayakkabı, sadece deri erkek ayakkabısı üreten bir firma olduğu için Salvatore Ferragamo, Bruno Magli, Soldini ve Prada ağırlıklı alım yapıyor. Satın alınan ayakkabılar özenle “yarılıyor”, jargonu o. Yarılan ayakkabılar, kalıpları kopyalanmak üzere kalıpçılara yollanıyor. Kalıplar, balmumuna benzer bir maddeden yapılıyor.

ayakkabı nasıl yapılır?

Ayakkabı Nasıl Yapılır?

Kalıplar geldikten sonra, tasarımcılar çalışmaya başlıyor. Milim milim ölçüm yaparak üzerine “ıstampa” denilen, ayakkabının silüeti çiziliyor. Istampa daha sonra parçalanarak, lazerli deri kesim makinesinin bilgisayarına scan ediliyor. Istampa parçaları derinin üzerine bir projektör ile yansıtılıyor ve kesim bıçağı bu parçaların üzerinden geçiyor.

test

Kesimi tamamlanan deri parçaları, “saya” haline getirilmek üzere sayacılara gönderiliyor. Saya, ayakkabının kalıba sokulmadan önceki halini aldığı evre. Sayacılar deri parçalarını dikmeye başlıyorlar. Deriler dikildikten sonra burun kısmına “bombe”, top kısmına “fort” yerleştiriliyor. Fort ve bombe ayakkabının kalıptan çıktıktan sonra dik durmasını sağlıyor.

ayakkabı nasıl dikilir?

Sayalar dikildikten sonra, kalıplanmak üzere üretim bandına alınıyor. Sayanın önce burun, daha sonra topuk kısmı kalıba monte ediliyor. Ön ve arka monte tamamlandıktan sonra kalıp sıcak fırına veriliyor ve deri iyice kalıbın şeklini alıyor. Kalıbın taban kısmı, tabana yapıştırılmadan önce iyice zımparalanıyor. Zımparalanan ayakkabılar, tabanların yapıştırılma işlemi olan “üste” bölümüne geçirilmeden önce finisaj işleminin ilk evresini görüyor. Finisaj işlemi ayakkabının modeline göre değişiklik gösteriyor. Deriyi karartma, yakma, mumlama ve buhara tutma gibi aşamalardan geçebiliyor. Finisajın ilk evresinden çıkan sayalar, üsteye gönderilip tabanları atılıyor. Tabanlar ilaçlanıp kalıba yapıştırıldıktan sonra ayakkabılar tekrar fırına ve hemen sonra soğuk şoklayıcıya sokuluyor. Donan ayakkabılar makineden çıktıktan 10 dakika sonra kalıbından ayırılıyor. Kalıptan ayrılan ayakkabılar bağcıklarının takılması, mostralarının(tabandaki deri kısım) yapıştırılması ve kutulanmaları için ikinci finisaj bölümüne getiriliyor. Bu finisaj evresinde süet ayakkabılar tüylenmemesi için tekrar yakılıyor, deri ayakkabılar son defa mumlanıyor ve etiketleri yapıştırılıyor.

Ayakkabılar ilk örnekleri üretildiğinde fotoğraflanıyor ve üretim için kullanılan ERP sistemine fotoğrafları aktarılıyor. ERP sisteminde her ayakkabı için gerekli olan malzeme miktarı ayrı ayrı belirtiliyor. Kaç desimetrekare deri gerektiği, taban ve kalıp kodları, finisaj detayları bu reçetede yer alıyor. As ayakkabı arşivinde yer alan birkaç model aşağıda yer alıyor.

Ayakkabı Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?

Ayakkabı satın alırken önce iç astarının deri olup olmadığına bakın. Özellikle dana derisinden yapılan astar, ayak kokusunu büyük ölçüde önler. İkinci olarak dikkat etmeniz gereken nokta tabanı. Ayakkabı tabanları EVA adı verilen süngerimsi bir madde, kauçuk, kösele veya neolit adı verilen suni köseleden yapılmaktadır. Bu aralar kauçuk ve EVA ayakkabılar çok popüler. Kösele, deriden yapıldığı için diğer taban çeşitlerine göre oldukça pahalı kaldığından fazla satılmıyor. Kösele diye elinize aldığınız ayakkabıların yüzde 90’ı neolit tabanlıdır. Ayakkabıların üzerinde aşağıdaki simgenin olup olmadığını mutlaka kontrol edin. Bu simge, dünyanın heryerinde gerçek derinin simgesidir. Ayakkabınızı seçtikten sonra mutlaka kalıbın ayağınıza göre olduğunu kontrol edin. Bazı kalıplarda 40 bazı kalıplarda 41 giyiyor olabilirsiniz. Ayakkabı denenmeden kesinlikle satın alınmamalıdır.

deri ayakkabı simgesi

Erkek Ayakkabı Çeşitlerine Verilen İsimler

ayakkabı çeşitlerine verilen isimler

Ayakkabı Nasıl Temizlenir?” yazımı okumayı unutmayın.

Bu yazı yorumlara kapalı.